कॅन्टीनचा शेवटचा चहा : ती आणि मी katha

कॉलेजचे ते दिवस म्हणजे आयुष्याच्या पुस्तकातील सर्वात रंगीबेरंगी पानं. आजही जेव्हा कधी पावसाळा सुरू होतो आणि मातीचा सुगंध दरवळतो, तेव्हा मला थेट एफ.वाय. (First Year) च्या त्या पहिल्या दिवसाची आठवण येते, जेव्हा मी तिला पहिल्यांदा पाहिलं होतं.

ती पहिली नजर...

आमच्या कॉलेजचा तो प्रसिद्ध 'डांबर कट्टा' आणि त्यासमोरचं गजबजलेलं कॅन्टीन. मी माझ्या मित्रांच्या घोळक्यात उभा होतो, हातात 'कटिंग' चहा होता. तेवढ्यात एक स्कुटी जोरात येऊन थांबली. हेल्मेट काढलं आणि मोकळे झालेले केस सावरत ती खाली उतरली. निळा जीन्स, पांढरा कुर्ता आणि चेहऱ्यावर एक जबरदस्त आत्मविश्वास. ती 'अनन्या'.

माझा चहा तिथेच थंड झाला. मित्रांचं बोलणं मला ऐकूच येत नव्हतं. पहिल्याच नजरेत प्रेम वगैरे होतं की नाही माहीत नाही, पण 'काहीतरी' नक्कीच झालं होतं. ती आमच्याच क्लासमध्ये होती, हे कळल्यावर तर माझ्या आनंदाला पारावार राहिला नाही.

सुरुवातीचे काही महिने फक्त चोरून पाहण्यात आणि ती आजूबाजूला असली की उगाचच जोरात हसण्यात गेले. पण खरी ओळख झाली ती 'फ्रेशर्स पार्टी'च्या तयारीच्या वेळी. आम्ही दोघे एकाच ग्रुपमध्ये होतो.

"एक्सक्युज मी, तू हे डेकोरेशनचं सामान स्टेजपर्यंत पोहोचवशील का?" तिने पहिल्यांदा मला हाक मारली होती. तिचा आवाज इतका गोड होता की मी विनाकारण मान डोलावली, जरी मला दुसरं महत्त्वाचं काम होतं.

त्या दिवसानंतर आमच्यात बोलणं सुरू झालं. कामापुरतं असलेलं बोलणं हळूहळू नोट्सच्या देवाणघेवाणीपर्यंत आणि तिथून थेट कॅन्टीनच्या एका टेबलवर तासन् तास गप्पा मारण्यापर्यंत पोहोचलं.

ती खूप हुशार होती, महत्त्वाकांक्षी होती. तिला भविष्याची स्पष्ट दिशा माहीत होती. आणि मी? मी एक सामान्य विद्यार्थी, ज्याला फक्त एवढंच माहीत होतं की, तिचा सहवास मला आवडतोय. ती जेव्हा एखादा अवघड कन्सेप्ट मला समजावून सांगायची, तेव्हा मी तिच्याकडेच बघत राहायचो. तिच्या डोळ्यांत एक वेगळीच चमक होती.

ते न बोललेले शब्द...

आमची मैत्री आता कॉलेजमध्ये चर्चेचा विषय झाली होती. "अरे, ती जिथे असेल तिथे हा असणारच," अशी मित्रांची मस्करी सुरू झाली. आम्हालाही ते कळत होतं, पण आम्ही त्या विषयावर कधीच बोललो नाही. आमच्यात एक मूक करार होता - ही मैत्री खूप मौल्यवान आहे, तिला प्रेमाचं नाव देऊन रिस्क घ्यायची नाही.

आम्ही लेक्चर्स बंक करून सिनेमे पाहिले, पावसाळ्यात लाँग ड्राइव्हवर गेलो (ग्रुपसोबत, पण माझ्यासाठी फक्त ती महत्त्वाची होती), गॅदरिंगमध्ये डान्स प्रॅक्टिस केली. प्रत्येक क्षणी वाटायचं, "आज सांगून टाकूया". पण तिची ती निखळ मैत्री गमावण्याची भीती आडवी यायची.

निरोपाची वेळ...

टी.वाय. (Third Year) संपत आलं होतं. फायनल इयरच्या परीक्षांची गडबड सुरू होती आणि सोबतच कॅम्पस इंटरव्ह्यूचे टेन्शन. हवेत एक प्रकारची हुरहुर होती. प्रत्येकाला माहीत होतं की, हे सोनेरी दिवस आता संपणार आहेत.

आमच्या कॉलेजचा 'फेअरवेल' (निरोप समारंभ) होता. ती त्या दिवशी काळ्या रंगाच्या साडीत आली होती. इतकी सुंदर दिसत होती की माझ्या काळजाचा ठोका चुकला. डीजेच्या गोंगाटात आम्ही एका कोपऱ्यात उभे होतो.

"उद्यापासून सगळं बदलेल ना रे?" ती म्हणाली. तिच्या आवाजात थोडा कंप होता.

"हो, कदाचित. पण काही गोष्टी तशाच राहतील," मी तिच्या डोळ्यांत पाहत म्हणालो.

मला त्या क्षणी तिला सांगायचं होतं की, "माझं तुझ्यावर प्रेम आहे. तू माझ्या आयुष्याचा भाग बनशील का?" पण त्या वेळी तिच्या डोळ्यांत मला भविष्याची काळजी आणि करिअरचं टेन्शन दिसलं. मी पुन्हा एकदा स्वतःला थांबवलं.

शेवटचा दिवस...

शेवटचा पेपर संपला. कॉलेजच्या गेटबाहेर आम्ही सगळे मित्र जमलो होतो. सगळ्यांचे डोळे पाणावलेले होते. आम्ही नेहमीच्या कॅन्टीनमध्ये शेवटचा चहा घेण्यासाठी गेलो.

त्या दिवशी आम्ही दोघेच एका टेबलवर बसलो होतो. खूप वेळ शांतता होती.

"तुला पुण्यात जॉब मिळालाय ना? अभिनंदन," मी शांतता भंग केली.

"हो. आणि तू मुंबईला चाललायस?" तिने विचारलं.

"हो."

चहा संपला होता. निघायची वेळ झाली होती. तिने आपली बॅग उचलली. ती जायला निघाली आणि अचानक थांबली. वळून माझ्याकडे पाहिलं.

"एक सांगू?" ती म्हणाली.

"बोल ना."

"या तीन वर्षांत, तुझ्यामुळे कॉलेज जास्त सुंदर वाटलं. थँक यू फॉर एव्हरीथिंग." तिने हलकं स्मित केलं, पण डोळ्यांच्या कडा ओल्या होत्या.

मी फक्त हसलो. "मी पण तेच म्हणणार होतो."

ती गेली. मी तिथेच उभा राहून तिला जाताना पाहत होतो. आम्हाला दोघांनाही माहीत होतं की आमच्यात 'मैत्रीपेक्षा जास्त' काहीतरी होतं. पण काही गोष्टींची सुंदरता त्यांच्या अपूर्णतेतच असते.

आज अनेक वर्षांनंतर, जेव्हा मी माझ्या ऑफिसच्या केबिनमध्ये बसून बाहेरचा पाऊस बघतो, तेव्हा मला तो कटिंग चहा आणि ती आठवते. आमचे रस्ते वेगळे झाले, आम्ही आपापल्या आयुष्यात पुढे निघून गेलो. पण माझ्या कॉलेजच्या आठवणींच्या डायरीतील सर्वात सुंदर पान फक्त आणि फक्त 'तिच्या' नावाचं आहे. ती एक अशी गोष्ट होती, जी पूर्ण होऊनही अपूर्ण राहिली, आणि म्हणूनच ती कायमस्वरूपी मनात घर करून राहिली.